‘HAMAS’I YENMELİ’

Sorularımdan ilki, İsrail’in Refah’ta uygun bir askeri eylem planı olup olmadığına bakılmaksızın Beyaz Saray’ın bu tutumunun geçerli olup olmayacağıydı. Yoksa ABD, Refah’ta büyük bir askeri operasyona her şekilde karşı mı çıkacaktı? Pentagon sözcüsü, “Sivillerin güvenliğinin ve insani yardımın dikkate alınmadığı büyük bir askeri operasyona karşıyız. İsrail’in, Hamas’ın 7 Ekim’de gerçekleştirdiği saldırı türlerini önlemek için Hamas’ı yenmesi gerektiğini kabul ediyoruz ve anlıyoruz” dedi.

ABD İSRAİL’E ‘OLUR’ MU VERİYOR

Washington’da söylem, “Büyük bir askeri operasyona karşıyız” çizgisinden “Sivillerin güvenliğinin ve insani yardımın dikkate alınmadığı büyük bir askeri operasyona karşıyız” çizgisine kaymış gibi. ABD’li sözcüye bir soru daha yönelttim. Şayet bu öneriler İsrail hükümeti ve İsrail ordusu tarafından dikkate alınırsa, bu, Pentagon açısından Refah’ta büyük bir askeri operasyon için bir “olur” anlamı taşıyabilir mi?  “Bu, İsrail’in ele alması gereken bir soru” diyen Ryder “görmek istemediğimiz şey, Hamas’la olan mücadelede çapraz ateş altında kalan Gazze halkının daha fazla acı çekmemesi” dedi.

YEŞİL IŞIK YAKILMIŞ GİBİ

1 Nisan ve 18 Nisan’da uzaktan bağlantı ile görüşen Beyaz Saray ve İsrail hükümeti yetkilileri, yapılan açıklamada “Her iki taraf, Hamas’ın Refah’ta yenilgiye uğratılması yönündeki ortak hedef üzerinde mutabakata vardı” demişti. Biden yönetiminin açıklaması ve Pentagon’un Hürriyet’e verdiği cevaplar, İsrail’e “bazı insani önlemler” alarak Refah’a girmesine yeşil ışık yakıldığı izlenimini veriyor.

Uydu görüntülerinden ay başında boş olan Refah’ın güneyinde mülteciler için yeni çadırkentler kurulduğu anlaşılıyor.

ÖNCE TAHLİYE SONRA OPERASYON… REFAH İŞGALİ ÇOK YAKIN

İSRAİL medyası, ordunun haftalardır hazırlandığı Gazze’nin güneyindeki Refah kentine yönelik operasyona çok kısa süre içinde başlayacağını öne sürdü. Devlet televizyonu Kan ve Hayom gazetesinin haberlerine göre, İsrail, 1.5 milyondan fazla Filistinlinin sığındığı Mısır sınırındaki Refah’ta toplu tahliye ve kara operasyonu “çok yakında” gerçekleşecek.

ÇADIRLARA TAHLİYE EDİLECEKLER

Operasyon planına göre Filistinlilerin önümüzdeki dört ila beş hafta içinde uluslararası yardım kuruluşlarının kurduğu çadır komplekslerine tahliye edilmesi bekleniyor. Daha sonra Refah belirli bölgelere bölünecek, operasyon aşamalı olarak ilerleyecek. Gazze Şeridi’nin diğer bölgelerinde İsrail saldırılarından kaçıp Refah’a sığınan Filistinlilerin öne sürüldüğü gibi güvenli şekilde tahliyesinin haftalar sürebileceği belirtiliyor.

GAZZE’DE TOPLU MEZAR DEHŞETİ… BM: BAĞIMSIZ SORUŞTURMA YAPILMALI

BİRLEŞMİŞ Milletler İnsan Hakları Şefi Volker Türk, Gazze’deki Nasır ve El Şifa hastanelerinin yerleşkelerinde toplu mezarlar bulunduğuna ilişkin raporlardan “dehşete düştüğünü” belirterek ölümlerle ilgili bağımsız soruşturma yapılması çağrısında bulundu. Türk, “Bölgedeki cezasızlık ortamı göz önüne alındığında, konuya uluslararası soruşturmacılar dahil edilmelidir” ifadelerini kullandı.

Filistinli sivil savunma ekipleri, önceki gün İsrail ordusunun şubat ayında baskın yaptığı Han Yunus’taki Nasır Hastanesi’nin kompleksinde bulunan toplu mezarlardan 310 ceset çıkarıldığını açıkladı. El Şifa Hastanesinin bahçesinde ise toplu gömülmüş 30 ceset bulunduğu belirtildi. Hamas yönetimi, mezarların baskında infaz edilen Filistinlilerin gömülmesi için İsrail ordusu tarafından kazıldığını belirtti. İsrail ordusu ise iddiayı reddederek operasyonlar sırasında, “rehinelerin ve kayıp kişilerin bulunmasına yönelik çalışmalar” kapsamında Filistinlilerin bölgede gömdüğü cesetlerin “incelendiği” belirtildi.

47 yaşındaki anne Sam Fairbairn, Andre’nin sorulara sadece üç kelimelik cevaplar vermeye başladığını ve kendisiyle konuşulduğunda yüzünde boş bir ifade belirdiğini söyledi. Sam şimdi oğluna 24 saat bakıcılık yapıyor, yıkanmasına, yiyecek ve içeceklerini hazırlamasına ve kıyafetlerini seçmesine yardımcı oluyor.

NE OLDUĞUNU ANLADIĞINDAN BİLE EMİN DEĞİLİZ

Oğlunun demans hastası olduğunu öğrenmenin ‘yıkıcı bir darbe’ olduğunu ve bunun aile için gerçekten zor olduğunu söyledi, “Andre’nin kıyafetlerini ben seçiyorum, duşta ne yapacağını hatırlayamadığı için banyo yapmasına yardım ediyorum, yiyecek ve içeceklerini hazırlıyorum. Genellikle sabahları kendine yiyecek bir şeyler almak için markete giderdi ama şimdi gittiğinde neden orada olduğunu unutuyor. Neler olduğunu anladığından bile emin değiliz. Andre’nin şu anda nasıl hissettiğini söylemek çok zor” dedi.

Oğlunun tam zamanlı bakıcısı olmak için otobüs şoförlüğü işini bırakmak zorunda kaldığından da bahseden Sam Fairbairn şunları söyledi: “Erken başlangıçlı demanstan bahsedildiğinde insanların aklına otomatik olarak 40 yaş gibi genç biri geliyor ama bu hastalık her yaşta herkesi etkileyebilir. Andre ile olup biten her şeyi, özellikle de hastane randevularını konuştuk. Ancak söylediklerimizi tam olarak anlayıp anlamadığını gerçekten bilmiyoruz çünkü bize hiçbir geri bildirim vermiyor.”

YAVAŞ KONUŞMAYA VE HAREKET ETMEYE BAŞLADI

Sıkı bir güreş hayranı olan Andre, okulda rugby ve futbol oynayarak büyüdü. Arkadaşlarıyla konsol oyunları oynamaktan hoşlanıyordu. Ayrıca Norwich’teki lüks bir otomobil üretim firmasında çalışıyordu. Genç adamın hayatı ve tüm beklentileri, iş yerinde bir günü bile geçirmekte zorlanmaya başladığında değişti. İş yerinde çalışmakta zorlanmaya başlayan, günü geçirmek için çok mücadele vermeye başlayan Andre, altı ay sonra işten ayrıldı. Ancak sorunun ne olduğunu kimseye anlatamıyordu çünkü kendisi de bilmiyordu.

Kasım 2022’de Andre’nin işten ayrıldığı sıralarda annesi oğlunun konuşmasının yavaşlamaya başladığını fark etti. “Çocukken bile her zaman konuşkandı. O kadar konuşkandı ki ben ona genelde susmasını söylüyordum” diyen Sam oğlunun durumunu şöyle anlattı:

“Ama öyle bir noktaya geldi ki ona bir soru sorduğumuzda sadece üç ya da dört kelimelik bir cevap alıyorduk. Çok yavaş hareket ediyordu. Ondan bir şey yapmasını istediğimizde boş bir ifadeyle karşılaşıyorduk ve sanki ona bir soru sormamışız gibi çekip gidiyordu.”

‘OTİZM TESTİNDEN YÜKSEK PUAN ALDI AMA BİR ŞEYLERİN DOĞRU OLMADIĞINI BİLİYORDUM’

Daha önce de oğlunda otizm belirtileri olduğunu fark eden Anne Fairbairn, “Onu otizm testine götürdüm ve testten yüksek puan aldı ama bekleme listesi beş ila yedi yıldı, bu yüzden bir aile üyesi özel bir hastaneye gitmemiz için ödeme yaptı. Tüm bunlar olurken bir şeylerin hala tam olarak doğru olmadığını biliyordum” dedi.

Nitekim Sam Fairbairn’in oğluyla ilgili endişeleri doğru çıktı, Andre Ekim 2023’te MR’a gönderildi ve taramalar otizme yönelik ek bir tanıyı ortaya çıkardı; beynin bir bölümünün küçülmesine neden olan frontal lob atrofisi vardı. Yapılan detaylı testlerin ardından Andre’ye erken başlangıçlı demans teşhisi kondu.

Bu sorunun genellikle yaşlı insanlarda görüldüğünü belirten Fairbairn, “Görüştüğümüz doktor bunun 70 yaşındaki birinin beynine bakmak gibi olduğunu söyledi” dedi.

Tanısal testler için omurgadan beyin omurilik sıvısı alan bir tür test olan lomber ponksiyon yapılan Andre Yarham, demansının nedeninin araştırılması için Cambridge’deki Addenbrookes Hastanesi’ne sevk edildi.

UMUTLARINI TIBBİ DENEMELERE BAĞLADILAR

Tyler adında 21 yaşında bir oğlu daha olduğunu söyleyen Sam Fairbairn “Tüm yaşananlar aile için başa çıkılması çok zor. Demansın bir tedavisi olmamasına rağmen ailecek şimdi umutlarımızı tıbbi denemelere bağlamış durumdayız. Bu denemeler oğlum için başarılı olamasalar bile yapılacak araştırmalar belki gelecekte bir başkasına yardım edebilir” dedi ve şunları ekledi:

“Andre’nin iyileşme ihtimali çok çok düşük ve doktorlar bize yaşam süresinin kısalabileceğini de söylediler. Bu sürenin ne kadar olduğunu bilmiyoruz ve zamanımızı en iyi şekilde değerlendirmek istiyoruz.”

Daily Mail’in ‘My 22-year-old has dementia: Mother’s agony as cruel memory-robbing illness means her son now has the ‘brain of a 70-year-old’ – and he can no longer ‘remember how to shower himself and would forget why he’d go to the shops’ başlıklı haberinden derlenmiştir.

“Bu amaçla yayımladığımız Milli Eğitim Bakanlığı Ölçme ve Değerlendirme Yönetmeliği’ne yansıyan hükümler doğrultusunda daha iyi bir ölçme yapabilmek için açık uçlu soru sistemine geçtik. Ortaokul ve liselerde, öğretmenler tarafından hazırlanan tüm sınavlarda sorular açık uçlu ya da kısa cevaplı sorulardan oluşacak şekilde oluşturulması esasını getirdik.

YENİ BİR SINAV UYGULAMASI DEĞİL
Ortaokul ve liselerdeki ortak sınavları ‘ülke genelinde’, ‘il ve ilçe genelinde’ ve ‘okul genelinde’ olmak üzere üç şekilde yapılıyor. Burada yeni bir sınav uygulaması getirmedik. Ülke genelindeki ortak sınavlarla öğrencilerin ilan ettiğimiz kademelerdeki derslerinden birini bakanlık olarak yapıyoruz.

ÖĞRENCİLER CEVAPLARI KENDİ CÜMLELERİYLE YAZACAK
İlk dönem ülke geneli ortak yazılı sınavları planlandığımız şekilde çoktan seçmeli sorularla yaptık. 26-27 Mart’ta yapılacak ikinci dönem ülke geneli ortak sınavları da daha önce planlandığımız şekilde öğrencilerin cevapları kendi cümleleriyle yazacakları açık uçlu ve kısa cevaplı sorularla yapacağız.

Bakanlıkça alınan karar gereği, ülke genelinde 6’ncı sınıf Türkçe ve matematik dersleri ile 9’uncu sınıf Türk dili ve edebiyatı ve matematik derslerinin ikinci dönem birinci yazılılarının Bakanlık tarafından ortak yazılı sınavlar kapsamında yapılacak. Bu kapsamda sınav tarihlerini de belirledik.

26 Mart salı günü 6’ncı sınıf Türkçe ile 9’ncu sınıf Türk dili ve edebiyatı, 27 Mart Çarşamba günü ise 6’ncı sınıf matematik ile 9’uncu sınıf matematik derslerinden ülke genelinde ortak sınav yapılacak.

Ülke geneli ikinci dönem ortak sınavlarda ilk dönemden farklı olarak 6’ncı sınıf Türkçe dersinde çoktan seçmeli soruların yanı sıra açık uçlu ve kısa cevaplı sorular da sorulacak. 6’ncı sınıf matematik, 9’ncu sınıf Türk dili ve edebiyatı ile matematik dersleri için de açık uçlu ve kısa cevaplı sorular kullanılacak.

Bakanlıkça ülke genelinde ortak yapılacak yazılı sınav soruları Genel Müdürlüğümüzde görevli alan uzmanlarınca hazırlanıyor. Bu sorular, 20 Şubat’ta ‘odsgm.meb.gov.tr’ adresinde yayımlanan konu soru dağılım tablolarındaki konu ve kazanımlara uygun olarak hazırlanıyor. Sorular örneklem olarak seçilen okullarda pilot olarak uygulanıyor ve gerekli analizler yapılarak nihai sınav sorularına karar veriliyor.

PUANLAMA EĞİTİMLERİ VERİLECEK
Bakanlığımız, ilk defa bu yıl açık uçlu ve kısa cevaplı soruların yer aldığı ülke geneli ortak yazılı sınavlar yapacak. Bu kapsamda ortak sınavların değerlendirme işlemleri iki şekilde yapılacak. 6. sınıf Türkçe dersi ortak yazılı sınavının puanlama işlemleri, ülke genelinde ortak olacak. Burada açık uçlu soruların değerlendirilmesinde görev alacak öğretmenlere puanlama eğitimleri verilecek ve her bir öğrenci cevabı sistem üzerinden bağımsız iki puanlayıcı tarafından puanlanacak. Öğrenci cevabına yönelik tutarsız bir puanlama olması durumunda ise cevap üst puanlayıcı rolündeki görevli tarafından değerlendirilecek ve nihai karar verilecektir. Böylelikle puanlama işlemlerinde hata payımız olmayacak. Ülke genelinde ortak yapılacak ve açık uçlu ve kısa cevaplı soruların kullanıldığı diğer sınavların değerlendirme işlemleri ise okul müdürlüklerinin alacağı karar doğrultusunda eğitim kurumu sınıf, alan zümreleri, ilgili dersin öğretmenleri ya da komşu okul eğitim kurumu sınıf, alan zümre öğretmenleri tarafından yapılacak.

Sınav uygulamasının görevli öğretmenler tarafından uygulanmasını da birinci dönem tecrübe ettik ve hiçbir sorun yaşamadık. 6. sınıf Türkçe dersi ortak yazılı sınavına ait öğrenci cevap kâğıtlarının basımı ise il ölçme değerlendirme merkezi müdürlüklerince yapılacak.

SONUÇLAR E-OKUL’DA
Türkçe dersi 6’ncı sınıf ortak yazılı sınav sonuçları “ortakyazilisinav.meb.gov.tr” adresinde okul müdürlüklerinin erişimine açılacak ve alan öğretmenlerince e-Okul sistemine işlenecek. Diğer derslerinin ortak yazılı sınav sonuçlarının ise ilgili dersin öğretmenlerince e-Okul sistemine işleneceğini ve öğrencilere bildirilecek.