ÖNEMLİ BİR ATILIM YAPTIK

Hürriyet’e değerlendirmelerde bulunan Türkiye Rüzgâr Enerjisi Birliği (TÜREB) Başkanı İbrahim Erden, “Bugünkü rüzgâr kapasitesine ulaşmakta en önemli etken çok doğru kurgulanan ve yatırımcılara bazlı alım garantisi imkânı sunan YEKDEM mekanizması ve yine beraberinde kurgulanarak uygulamaya alınan yerli aksam kullanım destekleri olmuştu. Son 15 yılda doğru destekleme politikalarıyla neredeyse sıfırdan bir sektör inşa ettik. Sanayisi, servis bakım ve lojistik alt sektörleriyle, tüm bu alanlarda yetişmiş insan kaynağıyla, yatırımcısıyla, gün geçtikçe gelişen mevzuatıyla Türkiye rüzgârda müthiş bir atılım yaptı ve dünya geneline baktığımızda da atılan adımların faydalarını açık bir şekilde görebiliyoruz. Ancak, oluşan kazanımları devam ettirmemiz gerekiyor” dedi.

YÜZDE 70’İ İHRAÇ EDİLİYOR

Türkiye’nin rüzgâr sanayisinde yıldan yıla gelişen bir noktada olduğunu vurgulayan TÜREB Başkanı İbrahim Erden, “Batılı rüzgâr türbini üreticilerinin tedarik zinciri içerisinde önemli ve güçlü pozisyonlanan tedarikçilerimiz yüksek ihracat rakamlarına ulaşırken ülke içerisinde kullanılacak pek çok türbin aksamının da üretimi yerli sanayimiz tarafından yapılıyor. Sanayimiz ülke içerisinde üretilen bu ürünlerin yine yaklaşık yüzde 70’ini ihraç ediyor. Sanayicilerimizi zorlayan önemli gelişmelerden biri Çin’den Türkiye’ye uzanan düşük fiyatlı rüzgâr türbinleri ve diğer ilgili aksam. Yurtdışı ile ilgili bu gelişmeler olurken bir yandan da ülkemiz içinde açıklanan yeni depolamalı rüzgâr kapasiteleri gelecek yıllardaki gelişimi şekillendirebilir. İç pazarda da ciddi oranlarda bir üretim yapılmasını beklemekteyiz” ifadelerini kullandı.

‘2023 EN YAVAŞ YILIMIZ OLDU’

“Rüzgâr enerjisi alanında geçmiş yıllarda kısmi yavaşlamalar olurken maalesef son 2 yılda hızlı bir ivme kaybı gözlemledik” diyen TÜREB Başkanı İbrahim Erden, sözlerine şöyle devam etti: “Maalesef 2023 rakamı son 10 senenin en düşük performansı olarak kayda geçti. Yaşanan zorluklara ek olarak 2023 yılında tahsisi yapılan depolamalı rüzgâr santral projelerinin de yatırım süreçlerinin başlayabilmesi için henüz çok erken aşamadayız. Bu projeler de ancak 2025 ortasından itibaren yatırıma hazır olabileceğinden maalesef gözlemlediğimiz geçiş dönemini yaşıyoruz.”

SEFERBERLİK ZAMANI

Rüzgâr enerjisi sektörünü güçlendirmek için 2022 yılını ‘Sanayi Yılı’, 2023’ü de ‘Yatırım Yılı’ ilan ettiklerini belirten TÜREB Başkanı İbrahim Erden, “Geçen 15 yılın ortalaması yılda 1000 megavat seviyesindeyken ve sektörümüz her yıl en az 3 bin megavat yeni kurulu gücü ülkemize kazandırabilecek teknik kapasiteye, beceriye ve ayrıca isteğe sahipken potansiyelimizin çok altında kalan bir performans sergilemiş olduk. Sektörün tekrar hız kazanması ve 2023 içerisinde önlisansları verilen 19 bin megavat seviyesinde depolamalı rüzgâr projesinin hızla devreye alınması amacıyla; proje geliştirme ve izin/onay süreçleri, rekabetçi finansmana erişim, sanayide yerli desteğin kurgulanması başlıkları altında yer alan sorunları kalıcı olarak çözüme kavuşturmamız gerekiyor. Biz de bu alanlara yoğunlaşarak sorunların çözümü için gerekli her türlü teknik ve ticari çalışmayı yapacağız. 2024 yılını da ‘Rüzgârda Seferberlik Yılı’ ilan ettik” şeklinde konuştu.

YÜZDE 65 YERLİLİK

Türkiye’de bugün kanattan kuleye, jeneratörden dişli kutusuna kadar bileşenlerin artık yüzde 65’e kadar ulaşan yerliliğe sahip olduğunu vurgulayan TÜREB Başkanı İbrahim Erden, şöyle devam etti: “Dişli kutulu teknolojiyi kullanan bir rüzgâr türbininin kurulması için yaklaşık 7 bin, doğrudan tahrikli teknolojiye sahip bir türbin için de takriben 3 bin parça ve komponentin yaygın bir tedarik zinciri ağı üzerinden temin edilerek birleştirilmesi ve üretimin tamamlanması gerekiyor. Biz artık bunun büyük kısmını üretebiliyoruz.” Erden, “Ülkemizi “rüzgârda Avrupa’nın en güvenilir tedarik ortağı” olarak konumlandırmak adına elimiz çok kuvvetli” diye konuştu.

İSTİHDAMİ DESTEKLEME GÜCÜ OLDUKÇA YÜKSEK

Rüzgârda ekipman ve parça üretiminin istihdamı en yoğun biçimde destekleyen sektörel alt faaliyet alanlarından biri olduğunu anlatan TÜREB Başkanı İbrahim Erden, “Sektörde şu an imalat ve parça üretiminde 20 bin istihdama ulaştık. Ayrıca ekipman ve parça üretimi dışında mühendislik, inşaat, izin ve onay süreçlerinde de yine 25 bin kişinin faaliyet gösterdiğini görüyoruz. Bu zamanla daha da önemli bir seviyeye ulaşacak” dedi. Erden, İzmir, Balıkesir, Çanakkale ve Trakya’nın bu alanda önemli yatırım alanları olacağını vurguladı.

Meyveleri toplamanın zamanı geldi!

Haberlerin baş köşesine oturan ChatGPT gibi ‘büyük dil modelleri’nde (LLM’ler) yaşanan muazzam ilerleme ile 2023, YZ alanındaki neredeyse 70 yıllık çalışmanın karşılığını aldığımız yıl oldu. Üretici YZ’nın dijital içerik üreticileri arasında yarattığı heyecanı bir kenara koyarsak, YZ’nin tarihi gelişimini kabul etmek çok önemli. Bu gelişim bilim insanlarının sürdürülebilir büyüme ve ilerlemedeki önemli zorlukları çözmeye yönelik çabalarıyla şekillendi.

YZ: İlerlemenin hızlandırıcısı

Çok büyük verileri işleyebilme yeteneği ile, tahmine dayalı modeller oluşturup, görevleri otomatikleştirmesiyle, YZ küresel sorunların çözümüne dair güçlü bir araç olarak ortaya çıktı. Verimli, uygun maliyetli, uyarlanabilir çözümler sağlayan YZ, daha önceden göz korkutan alanlarda önemli değişimler yapabilir. Birleşmiş Milletlerin Sürdürülebilir Gelişme Hedeflerine ulaşma konusunda çok önemli bir sürece giriyorken, YZ alanındaki başarılar küresel topluluğun harekete geçmesi için yeni fırsatlar sunuyor.

Tıbbi yapay zekânın geleceği

YZ şimdiden sağlık alanındaki gelişmeleri derinden etkiliyor. YZ yardımı ile yetersiz sağlık hizmetlerindeki kapasite boşluklarını doldurabiliriz, özellikle de orta ve düşük gelirli ülkelerde. Bakım ve hastalık yönetimine erişim de önemli sorunlar olarak karşımızda ve yapay zekânın bu alanda da sunacak çok şeyi var.

Ayrıca, YZ temelli ilaç keşifleri de heyecan verici seviyeye ulaştı. 2023 yılı Aralık ayında, MIT ve Harvard’tan bilim insanları YZ’nin milyonlarca kimyasal bileşenin incelenmesinde önemli bir rol oynadığını açıkladı. Bu da iki farklı tip, ilaçlara karşı dirençli bakteri türünü ortadan kaldırabilecek antibiyotiklerin tanımlanabilmesine yol açtı.

YZ ile alternatif maddeleri keşfetmek

Başka bir heyecan verici araştırma sonucu da, YZ ve süper bilgisayarlar kullanılarak bulunan bir maddenin pillerde kullanılan lityum miktarını yüzde 70 oranında azaltılabileceğini gösteriyor. Araştırmayı gerçekleştiren Microsoft, 23 milyon potansiyel madde arasından sadece bir kaç gün içerisinde uygun materyal sayısını “bir kaç yüz aday”a kadar indirebildi. Eğer geleneksel laboratuvar yöntemleri kullanılsaydı, inceleme süreci yıllar boyunca devam edebilirdi.

Bu gelişmeler, YZ kullanımının yeni ya da alternatif materyal ve ilaç araştırmasını nasıl genişlettiğini gösteriyor. YZ açık bir şekilde bu küresel sorunları çözmeye yardımcı olacak güce sahip.

Yapay zekâyı sorumlu bir şekilde kullanmak

2023 yılı Eylül ayında, BM tarafından düzenlenen bir etkinlikte, dünyada YZ alanında önde gelen isimler ile pek çok ülkeden görevliler bir araya geldi ve YZ ile ilgili temel ilkeleri desteklediklerini duyurdu. Açıklamaları, kapsayıcı ve sürdürülebilir büyümeyi teşvik amacıyla yapay zekânın yaşamları iyileştirme, bireyleri güçlendirme, çevresel sürdürülebilirliği geliştirme ve yoksulluk ile eşitsizliği azaltma konularındaki olumlu etkisini vurguladı. Ancak önemli bir uyarı da vardı. Bu da YZ’nin hızlı gelişimi göz önüne alındığında, gelişmekte olan dünyanın geride kalabileceği ve yapay zekânın yeterince sorumlu ve kapsayıcı şekilde geliştirilmediği koşullarda, eşitsizliği daha kötü hâle getirip, toplumu alt üst edebileceği uyarısıydı.

Herkesin iyiliği için bir araç

Geçtiğimiz yıl yaşanan büyük heyecanın ardından, 2024 YZ’nin denetim ve etik alanında hangi yöne gittiği tartışmalarının yılı olacak. Ancak YZ’nin sunduğu olanaklar tüm dünyanın yararına kullanılırsa, gezegenimiz için daha iyi adımları, daha kısa sürede atabiliriz. Bunu yapabilmek için tüm paydaşların; yani hükümetler, özel sektör, akademik camia ve sivil toplumun, yapay zekânın geleceğin şekillendirilmesi için sorumlu bir şekilde kullanılmasına eşit şekilde katılması çok önemli.

Bakan Işıkhan’ın konuşmasından satır başları şöyle:

Ev kadınlarımızla birlikte bu toplamsal ekonomik yaşam içerisindeyiz. Ev kadınlarına yönelik 3’te 1 prim desteği kapsamında çalışmalarımızı başlattık. Burada isteğe bağlı sigorta kapsamında bir sistem kuruyoruz. Sayın Cumhurbaşkanımızın sözü. Biz bunu yerine getireceğiz. Bunda kesinlikle bir sapma olmayacak.

Bunun zamanı ve şartları oluştuğunda zaten biz alandaki sendikalarımızdan, sivil toplum kuruluşlarından fikirler alacağız. Belli bir noktaya gelince Hazine ve Maliye Bakanlığımızın yetkilileri ile bir araya gelip düzenlemeyi hayata geçireceğiz. Zaman olarak da orta vadede bu yapılacaktır.

SSK, BAĞ-KUR PRİM EŞİTLEME

Sosyal güvenlik sistemimizin sürdürülebilirliğini sağlamak durumundayız. Bunu biz prim gelirleriyle sağlıyoruz. En önemli gelirimiz bu. Bunun dışında bir gelirimiz yok. Vatandaşlarımızı çalışma hayatında tutmaya çalışıyoruz.

Bağ-Kur’ların 9000 gün olan prim ödeme gün sayısını 7200 güne düşürme konusunda çalışmalarımız devam ediyor. Bu seçim öncesi verilen bir sözdür. Mutlaka yerine getireceğiz. Bütçe disiplini doğrultusunda bu adımları atacağız.

EMEKLİYE REFAH PAYI DÜZENLEMESİ

Sayın Cumhurbaşkanımızın talimatı ile zam oranın SSK ve Bağ-kur emeklilerimize benzer oranda zam yapılması karı verildi. Ben dün aday tanıtımındaydım emeklilerimizin büyük bir kısmında büyük bir memnuniyet gördüm. Hepsi ayrı ayrı teşekkür ediyorlar hem Cumhurbaşkanımıza hem de hükümetimize o açıdan ben çok olumlu görüyorum. Tüm emeklilerimiz için benzer oranda bir zam artışı gerçekleşmiş oldu. Hayırlı olsun diliyorum. Yüzde 49,25 oranında artış yaptık.

Sosyal hizmetin bir çok alanında çalışma fırsatını Allah bana nasip etti. Hem Türkiye’de hem dünyada yaşlı nüfus gittikçe artıyor. Bu noktada bizde yaşlı bakım sigortası acaba Türkiye’de nasıl uygulanabilir bu konuda çalışmalar yapıyoruz.

SOSYAL GÜVENLİK AÇISINDAN 2023 YILI NASIL GEÇTİ?

Tabi 2023 yılı çok hızlı değişimler ve dönüşümlerin yaşandığı bir yıl oldu. İstihdamı artırmak için çok önemli çalışmalarda bulunduk. Bunun yanında asgari ücret için ara zam yaptık enflasyona ezdirmemek için. Asgari ücretin yılda bir defa verilmesi iş verenler içinde olumlu dönüşümler aldık.

Tüm sendikalarla iş birliği içinde yaptık. Memur maaşların enflasyona ezdirmemek için en düşük memur maaşı 22 bin 17 TL ye yükseltilmişti. artış yüzde 41,83en düşük memur maaşında yıl başından itibaren en düşük memur maaşı 32 bin TL ye yükseltildi.

2023 YILINDA EYT’DEN EMEKLİ OLAN SAYISI 2 MİLYON

EYT’de emeklide emekli olanların sayısı 2 milyon. EYT’den yararlanan sayısı şuan itibariyle 2 milyon. 2018’den bu yana emeklilere ödenen ikramiyelerin toplamı 166 milyar TL. Tüm emeklilerimize bir defaya mahsus olmak üzere 5 bin TL ödeme gerçekleştirdik.

İstihdamda sürdürebilirliği sağlamak bizim en önemli görevimiz. Bunun yanında sosyal güvenlik reformu açısından önemli olan herkese sağlık sigortası güvencesi. Aylık 600 TL GSS primi ödeyerek tüm sağlık hizmetlerinden yararlanabilir. Bu uygulama dünyada uygulaması olmayan bir hizmet türü niteliğinde.

VATANDAŞLARIMIZIN YÜZDE 99’U SOSYAL GÜVENLİK KAPSAMINDA

GSS kapsamında artık vatandaşımızın nerdeyse yüzde 99’u sosyal güvenlik içerisine alıyoruz. Bu çok önemli. 2002’debu oran yüzde 70’lerdeydi sağlık güvencesi kapsamında olan vatandaşımız.

Bunun dışında ilaçların geri ödenmesi kapsamında bu günkü rakam 9 bin. 9 bin ilacı geri ödeme kapsamına aldı SSK. Vatandaşımız daha fazla ilaca para ödemiyor. Hükümet olarak en önemli çalışmalarımızdan bir tanesi sosyal destek projesi. Biz vatandaşımızın hem iş kur içinde kurumlara gelmesini beklemiyoruz. Biz vatandaşlarımızın ayağına gidiyoruz.

Programda konuşan Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, “Ülkemizin suyunun yönetimi ve planlanması konusunda son 21 yıldaki aşamaları hepimiz gözlemliyoruz. Uygulanan stratejiler, hayali kurulan yüzlerce tesisi bugün kullanıma sunmuş durumda. Konya Ovası’nın suya hasretini giderecek olan proje tozlu raflardan indi. GAP projesinde ciddi ilerlemeler sağlandı. Çine Adnan Menderes Barajı ve HES hayal olmaktan çıktı. Asrın projesi Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ne su getirme projesi, gerçekten bunun ne anlama geldiğini sizler mühendislik anlamında yapanlar olarak bilirsiniz. Ancak insanların bunları tahayyül etmesi zor. Bunlarında hayata geçirilmesi, gündeme gelmesi ve hayata geçirilmesi Yavru Vatan Kıbrıs’ta su bantlarının kurulması bu zaman zarfında gerçekleşti. Çok önemli bir şey var. Bunu her yerde söylüyoruz. Kendi kategorisinde ülkemizin en yüksek barajı olan Yusufeli Barajı ve HES, yüzde yüz Türk mühendislerin emeğidir, alın teridir, milli birikimdir. Bu barajla bir eşik atlanmıştır. Bir baraj yaptık dünyaya nam saldık. Küçük bir gölet yaptık, çiftçimizin umut dünyası olduk. Bu nedenle büyük ve tüm projelerimiz bizim için kıymetli ve önemlidir” dedi.

“21 YILDA 10 BİNDEN FAZLA PROJE GERÇEKLEŞTİ”

Konuşmasına devam eden Bakan Yumaklı, “Son 21 yıldaki yapılmış olan çalışmaların 2024 yılı fiyatlarıyla 2 trilyon 400 milyar liralık bir tutara ulaştı. 10 binden fazla projenin bu kaynağın aktarılmasıyla gerçekleştiğini de kamuoyuna aktarmış olalım. Kontrol edebileceğimiz bazı hususlar önümüzdeki dönemde bizleri daha fazla zorlayacak. ‘Yeni Normal’ adını verdik. Bunu her yerde telaffuz ediyoruz. Bu artık anlaşılsın ve zihinlerde yerini alsın. İklim değişiklikleri, göç, nüfuz artışı ve aklınıza gelebilecek birçok unsur bundan sonraki dönemde birincil anlamda Devlet Su İşleri’nin çalışmalarını etkileyecek. Biz vatandaşlarımıza gündelik hayattaki mesajlarımızı vereceğiz. Ancak su verimliliği seferberliği dediğimiz suyumuzu doğru kullanmak, planlamak ve gelecek nesillere olması gerektiği gibi aktarmak konusunda en önemli paydaşın Devlet Su İşleri olduğunu unutmamız gerekiyor. Bu konuda önemli göreve ve sorumluluklara sahip. Her ne kadar yağmur yağmasında barajların doluluk seviyesine gelmiş olsa da bunlar bizi aldatmasın. Geleceğimiz için suyu verimli kullanmak, suyu planlamak, bizim için hayati önem taşıyor. Sadece bizim için değil sınırdaş ülkelerimiz içinde son derece hayati önem taşıyor” diye konuştu.

“2024 YILINDA 527 SU VE SULAMA TESİSİ HEDEFİ ORTAYA KOYDUK”

Ülkemizdeki su kaynaklarını sürdürülebilir şekilde yönetmek ve geliştirmek herkesin ortak hedefi olduğunu belirten Bakan Yumaklı, ” Bu hedefe ulaşmak için hepimizin sorumluluklarını hatırlatmış olayım. 2024 yılında su kaynaklarının verimli kullanılması, vatandaşlarımızın ihtiyacı olan her türlü suyun kesintisiz olarak sağlanması, doğal kaynaklardan da üretimimizi desteklemek için var gücümüzle çalışmamız gerekiyor. 2024 yılında 527 su ve sulama tesisi yaparak aziz milletimizin hizmetine sunma hedefini ortaya koyduk. Bu hedefi de gerçekleştirmemiz için büyük gayret sarf etmemiz gerekiyor. Kuraklık riskleri 2023 yılında olduğu gibi 2024 yılında da illerimizin taleplerini bu yöne doğru kaydıracak. Bu bağlamda her zaman dikkatli olmamız gerekir. İllerin durumunu gün ve gün takip etmek zorundayız. Çalışmalarımızın esası olan su kaynaklarının doğru yönetiminde suyun en çok yüzde 77 oranında kullanıldığı tarım sektöründe basınçlı sulama şebekelerinin hayata geçirilmesiyle alakalı topyekün bir seferberliğin bu anlamda olması gerekir. Yapay zeka başta olmak üzere, sulama konularında suyu tasarruflu ve verimli kullanılacak sistemleri de mutlaka uygulamaya koymamız gerekir. Üretim planlamasının en önemli unsurunun suyu merkeze koyarak bütün kamuoyu ve milletimize bildirdik, ilettik konuşmaya da devam ediyoruz. Bu vesileyle sizlerin vereceğiniz planlar ve ön görüler son derece önemli” dedi.