İŞKUR’un 2024 birinci çeyreğine ilişkin açıkladığı rapora göre, ülke genelinde bir ve daha fazla kişi istihdam eden işletmelerde toplam 330 bin 325 açık iş olduğu tespit edildi. 1-9 çalışanı olan işletmelerde toplam 170 bin 440 açık iş, 10 ve daha fazla çalışanı olan işletmelerde ise 159 bin 885 açık iş olduğu görüldü.

Ülke genelinde en fazla açık iş, 110 bin 468 kişilik açık ile imalat sektöründe oldu. Raporda, tüm açık işlerin yüzde 33.4’ünün bu sektörde olduğu belirtildi. Birinci çeyrek itibarıyla toptan ve perakende ticarette 90 bin 17 kişilik açık iş tespit edilirken, inşaat sektöründe ise 25 bin 631 kişilik açık iş olduğu saptandı. Böylece, ülke genelindeki açık işlerin yüzde 68.5’i imalat, toptan ve perakende ticaret ve inşaat sektörlerinde gerçekleşti.

KONAKLAMA DA YÜKSEK

Açık iş oranları, potansiyel istihdam açığını ifade ediyor ve istihdamın ne kadar artabileceğini gösteriyor. Raporda bu yüzden, en yüksek açık iş oranı ile en fazla açık iş oranıyla birlikte sektörel kırılımların detaylarına da yer verildi.

Buna göre:

Ülke genelinde en yüksek açık iş oranı yüzde 3.1 ile gayrimenkul faaliyetleri sektöründeyken, bunu yüzde 2.4 ile imalat ve yüzde 2.1 ile de idari ve destek hizmet faaliyetleri takip etti.

İdari ve Destek Hizmet Faaliyetleri sektörünün 25 bin 254 kişilik eleman açığı varken; gayrimenkul faaliyetleri sektörünün ise 5 bin 417 kişilik eleman açığı olduğu görüldü.

Konaklama ve yiyecek hizmeti faaliyetleri sektöründeki açık iş sayısı 21 bin 474 kişi oldu. Bunu 17 bin 724 kişi ile ulaştırma ve depolama sektörü izledi.

İnsan sağlığı ve sosyal hizmet faaliyetlerindeki açık iş sayısı 4 bin 334 olurken; eğitim sektöründeki açık sayısı ise 2 bin 226 oldu.

KONFEKSİYON BAŞI ÇEKTİ

İŞKUR verilerine göre, oransal olarak en fazla açık iş ise yüzde 5.2 ile konfeksiyon işçiliği olarak öne çıktı. Bunu takip eden diğer meslekler sırasıyla makineci (dikiş), lojistik elemanı, temizlik görevlisi, satış danışmanı, ayakkabı imalatçısı, garson, inşaat işçisi ve ahşap mobilya imalatçısı oldu. Türkiye genelinde 2024 birinci çeyrek itibarıyla açık işlerin yüzde 29’unun bu mesleklerde bulunduğu ifade edildi.

İSTİHDAM ÇIKIŞLARI OLDU

Konuyla ilgili Hürriyet’e değerlendirmelerde bulunan Türkiye Giyim Sanayicileri Derneği (TGSD) Başkanı Ramazan Kaya, geçen sene 6 Şubat depremleri, yurt içi ve yurt dışı etkilerden kaynaklı talep ve kapasite daralmasından dolayı işlerin yavaşladığını, bunun da istihdam çıkışlarına yol açtığını anımsattı. Ancak bu yıl dönüşen taleple birlikte ihtiyaçların da değiştiğini ve bunun işverenleri istihdamda yeni arayışlara sevk ettiğini dile getiren Kaya, şöyle dedi: “İş modellerimizde bir değişim ve dönüşüm var. Tüketicinin alışkanlığının değişmesiyle birlikte talepler değişince iş modellerimiz değişti. Daha katma değerli mallar üretmek, daha nitelikli personeli işe almak gibi bir ihtiyacımız oldu. Bu kapsamda, konfeksiyon içerisinde bilişim teknoloji gibi dijital tarafta, İK tarafında nitelikli insanlara ihtiyacımız var. Daha fazla tasarım, daha fazla Ar-Ge, daha fazla aktif pazarlama alanlarında açık pozisyonlara ihtiyaç var. Sürekli personele ihtiyaç duyulan alanlar bunlar.”

EN FAZLA İMALAT SEKTÖRÜNDE İŞGÜCÜ İHTİYACI OLDUĞU BELİRLENDİ

Öte yandan yapılan araştırmada, 2023 yılı içerisinde 2 ve üzeri istihdam sağlayan 86 bin iş yeri ile görüşülerek işgücü ihtiyacının olduğu sektörler tespit edildi. Buna göre en fazla imalat sektöründe işgücü ihtiyacı olduğu belirlendi. İmalat sektöründe yer alan iş yerlerinin yüzde 16,6’sında eleman ihtiyacı bulunurken, aynı sektörde 20 ve üzeri çalışanı olan iş yerlerinin ise yüzde 37,3’ünde eleman ihtiyacı olduğu araştırmada yer aldı.

EN ÇOK ELEMAN ARANAN MESLEKLER

Araştırma kapsamında işverenler tarafından en fazla eleman aranan meslekler de belirlendi. En çok açık iş olan 10 meslek arasında makineci (dikiş), garson (servis elemanı), satış danışmanı, ahşap mobilya imalat ustası, temizlik görevlisi, gazaltı kaynakçısı, konfeksiyon işçisi, akaryakıt satış elemanı, ark kaynakçısı ve şoför (yük taşıma) yer aldı. Açık iş olan mesleklerde aranan beceriler incelendiğinde yeterli mesleki ve teknik bilginin ilk sırada, iş tecrübesinin ikinci sırada olduğu tespit edildi.

TÜRKİYE GENELİNDE İŞ YERLERİNİN YÜZDE 8,7’SİNDE AÇIK İŞ BULUNUYOR

Araştırmaya göre Türkiye genelinde iş yerlerinin yüzde 8,7’sinde açık iş bulunduğu, bu oranın 20 ve üzeri çalışanı olan iş yerlerinde 27,6’ya ulaştığı görüldü.
Kadın iş gücü tercih edilen açık işlerde ise makineci (dikiş), temizlik görevlisi, satış danışmanı, mutfak görevlisi, mantı ustası, ön muhasebeci, garson (servis elemanı), konfeksiyon işçisi, aşçı ve okul öncesi öğretmeni meslekleri ön plana çıktı.

İŞVERENLERİN YÜZDE 12,5’İ ELEMAN TEMİNİNDE GÜÇLÜK ÇEKİYOR

2023 İş gücü Piyasası Araştırması’ndan elde edilen veriler neticesinde işverenlerin yüzde 12,5’inin eleman temininde güçlük çektiği tespit edildi. Eleman temininde en fazla güçlük çekilen 10 meslek arasında makineci (dikiş), garson (servis elemanı), ahşap mobilya imalat ustası, gaz altı kaynakçısı, inşaat işçisi, satış danışmanı, tır-çekici şoförü, şoför-yük taşıma ve akaryakıt satış elemanı, çelik kaynakçısı meslekleri bulunuyor.

Eleman temininde güçlük çekilmesinin en önemli sebepleri arasında ilgili mesleklerde yeterli iş başvurusunun yapılmaması ilk sırada geliyor. Gerekli mesleki beceriye sahip eleman bulunamaması ve yeterli iş tecrübesine sahip eleman olmaması ise diğer sebepler arasında yer alıyor.

İŞVERENLERİN 1 YIL SONRA İSTİHDAM ARTIŞ BEKLENTİSİ YÜZDE 5,4

Araştırma kapsamında temasa geçilen iş yerlerinde 1 yıl sonraki istihdam artış beklentisinin yüzde 5,4 oranında olduğu görüldü. En fazla istihdam artışı beklenen 10 meslek arasında garson (servis elemanı), kurye, satış danışmanı, makineci (dikiş), inşaat işçisi, ahşap mobilya imalat ustası, ark kaynakçısı, şoför-yük taşıma, konfeksiyon işçisi ve ağ teknolojileri meslekleri gösterildi.